Świadomość Ciała. Metoda Feldenkraisa. Praktyczna analiza ruchu - poziom II


04-06.07.2008

tytuł:
Świadomość Ciała. Metoda Feldenkraisa. Praktyczna analiza ruchu - poziom II
pedagog: Alan Caig Wilson
Wielka Brytania
kwalifikacja: 16 h
świadomość ciała
program: Metoda Feldenkraisa® nauczana jest według dwóch uzupełniających się dróg: Świadomość Poprzez Ruch – ATM (Awareness Through Movement) nauczana w grupach, w których trener werbalnie prowadzi uczniów poprzez specyficzne wzory ruchowe. Zaczynając od precyzyjnego skupienia się na pojedynczym stawie i grupie stawów, poprzez eksplorację wariacji ruchu, "lekcja" rozwija się powoli aż do włączenia całego szkieletu. Do końca lekcji uczeń znajduje się w totalnym, radośnie zintegrowanym ruchu, przypominającym wolność doświadczaną przez dziecko. Funkcjonalna Integracja – FI (Functional Integration) jest procesem "jeden na jeden", w którym ciało ucznia jest poruszane przez trenera, poszukującego sposobów, dzięki którym może ono doświadczyć obniżenia potencjału wykorzystywanego w ruchu. Trener delikatnie prowadzi ucznia poprzez nowe drogi "organizowania samego siebie". Sesja jest skonstruowana indywidualnie, w efekcie tworząc dialog pomiędzy trenerem, a uczniem. Nacisk położony jest na skierowanie uważnej świadomości ucznia na ruchowe przyzwyczajenia, ograniczające na drodze spełniania potrzeb.

Metoda Feldenkraisa
® ma na celu:
- stworzyć warunki, które pozwolą wam ulepszyć obraz samego siebie,
- pomóc wam rozwinąć się i otrzymać dostęp do szerszego zakresu możliwości
..ruchowych,
- pozwolić wam cieszyć się życiem tak wolnym i pełnym, jakie tylko wybierzecie
opr.: "Awareness Heals", Steven Shafarman

metoda:

The Feldenkrais Method® (Metoda Feldenkraisa)
sformułowana przez Dr Moshe Feldenkraisa dąży do przywrócenia i wzbogacenia fizycznego oraz psychologicznego potencjału ludzkiego organizmu. Dr Feldenkrais był wybitnym naukowcem i inżynierem, jego kariera w latach 30-tych obejmowała pracę w Joliot-Curie Laboratory w Paryżu. Jako zdolny sportowiec Dr Feldenkrais doznał w młodości poważnej kontuzji kolana. Odmówił chirurgicznej interwencji i w zamian za to zaczął korzystać ze swej rozległej wiedzy o anatomii, inżynierii i fizyki, w celu znalezienia rozwiązania dla problemów związanych z kontuzją. W latach 40-tych zaczął uczyć tych rozwiązań swoich kolegów z pracy. Pod koniec wojny wrócił do Izraela i tam kontynuował nauczanie. Stopniowo wieść o nim rozprzestrzeniła się i został zaproszony do Stanów Zjednoczonych, skąd Metoda Feldenkraisa rozkwita w rozpoznawany na całym świecie proces terapeutyczny. Ludzie z różnych zakątków ziemi i o różnych życiowych drogach korzystają z osobistego doświadczenia Dr Feldenkraisa.

Dr Feldenkrais wierzył, że zdolność ludzkiego organizmu do rozwoju uwydatnia się wtedy, kiedy człowiek staje się.świadomy samego siebie w trakcie ruchu. Większość jego wczesnego etapu pracy była zainspirowana obserwacją dzieci. Wskazywał on, że poziom sprawności i swobody w rozwoju fizyczności małych dzieci przekłada się bezpośrednio na rozwój ich zdolności fizycznych, intelektualnych i emocjonalnych w dorosłym życiu. Rozwinął dwa wzajemnie uzupełniające się procesy aktywnego fizycznego doświadczania, które zapoznawały uczniów (nie 'klientów', nie 'pacjentów', ale ludzi, którzy mają się czegoś nauczyć) z radosną świadomością ich samych w czasie, kiedy wkraczali i współdziałali ze światem wokół nich. Stawanie się świadomym tego co robimy w czasie gdy to robimy, było dla niego kluczem do usunięcia nieefektywnych i ograniczających przyzwyczajeń poruszania się i bycia; jednocześnie był to też klucz do kreacji nowych możliwości fizycznego i mentalnego działania.  

Cały ruch człowieka jest zorganizowany wokół funkcjonalnych oraz intencjonalny wzorów aktywności. Te funkcjonalne wzory istnieją, aby zwiększyć potencjał ludzkich zmysłów, czego celem jest zebranie jak największej ilość informacji ze środowiska zewnętrznego. Zgromadzona informacja sensoryczna powoduje znaczące biochemiczne zmiany w mózgu i następnie 'kieruje' naszym nieświadomym, podświadomym oraz autonomicznym zachowaniem - w relacjach zarówno z innymi ludzkimi istnieniami, jak również z zewnętrznym środowiskiem. Dr Feldenkrais przedstawia to bardzo prosto: (...) Nigdy nie spotkałem nikogo, człowieka czy zwierzęcia, kto nie potrafiłby odróżnić przyjaznego dotyku od złego. Funkcje ludzkiego organizmu są sensoryczno-motoryczno-kognitywną całością, w której wszystkie części pracują ze sobą spokojnie i równo, by zapewnić maksimum potencjału dla uczenia się i rozwoju w ciągu całego życia, jak również dla psychicznego i fizycznego bezpieczeństwa.

Dr Feldenkrais wierzył, że prawo do komfortu i łatwości w ruchu stanowi podstawowe prawo człowieka. Bardzo często nieefektywnych fizycznych przyzwyczajeń uczymy się w trakcie dorastania; przyzwyczajenia te są albo konstruowane przez nas samych, albo narzucane przez napięcia ciała. Takie przyzwyczajenia ograniczają wolność, nie tylko fizyczny ruch, ale również funkcjonowanie mentalne i psychologiczne. Zaburzenia w płynnym funkcjonowaniu ciała prowadzą do odczucia dyskomfortu i choroby, pojawiającego się wówczas, gdy nie jesteśmy w stanie osiągnąć celów, które wyznaczamy sobie w codziennym życiu. Odczuwamy samych siebie jako fizycznie ograniczonych i dlatego nasza zdolność do współdziałania z otaczającym środowiskiem jest ograniczona. Przyczyna leży w fizycznym ciele, ale efekty są często odczuwalne na poziomie psychologicznym i emocjonalnym. Rewolucja teorii i praktyki Metody Feldenkraisa ma swoje źródło w koncepcji, że w niektórych przypadkach możliwe jest ukoić zaburzenia psychologiczne i emocjonalne poprzez zasugerowanie bardziej efektywnego, alternatywnego wzoru ruchu, aby w ten sposób zastąpić krępujące, złe przyzwyczajenia ciała. Prostym efektem takiego podejścia jest podniesienie dobrego samopoczucia w ludzkim organizmie. To dobre samopoczucie tworzy zdrowy organizm, który potrafi szybko i efektywnie wychodzić z traumy.


RUCH I ZMIANA - żyjąc w kreatywny sposób inspirowany Metodą Feldenkraisa

Moje pierwsze spotkanie z Metodą Feldenkraisa® miało miejsce w czasie szkolenia w Ecole Jacques Lecoq w Paryżu. W Akademii Teatralnej powiedziano mi, że ze względu na mój nie możliwy do pokonania problem z odcinkiem lędźwiowym kręgosłupa, nie powinienem uczyć się żadnych form ruchu. W przeciągu kilku tygodni zajęć z Przygotowania Ciała opartych na pracy Moshe Feldenkraisa, zakładających uwolnienie ciała oraz rozszerzenie pracy gestykulacyjnej i teatralnej, stałem się równie elastyczny i zręczny jak pozostali studenci!  Od czasu szkolenia, początkowo jako aktor, obecnie jako reżyser, tworzę, wspieram i prowadzę pracę ludzi, którzy są  zaangażowani w sztukę sceniczną. Pracowałem z dziećmi, młodzieżą, ludźmi starszymi, osobami nieuleczalnie chorymi, jak również z profesjonalistami w dziedzinach opery, tańca i teatru. Uważam, że zdolności ekspresji – pokazywania siebie, są otwarte dla każdego, kto chciałby je rozwinąć. Ta hipoteza ma swoje źródło w moim spotkaniu z Metodą Feldenkraisa®. Skoro Metoda stala sie środkiem, poprzez który zacząłem odnajdywać moja własną siłę jako aktor i jako człowiek, to musi być również możliwa do zastosowania przez ludzi, z którymi mogę pracować. Od czasu ukończenia profesjonalnego treningu w 2001, stosuję Metodę Feldenkraisa® we wszystkich przestrzeniach mojego życia i pracy. Prosta podstawowa filozofia prawa człowieka do komfortu i beztroski, jest dla mnie ważnym przewodnikiem w kreatywnej pracy z różnymi ludźmi, którym pomagam zamplifikować ich potencjał. Metoda Feldenkraisa® zawiera w sobie dwa ideały, początkowo mogące wydawać się sprzeczne – 1. stanowczość celu: osoba delikatnie, z nieustannie wzrastającą świadomością kontynuuje to, co robi - na tej samej zasadzie wiolonczelista może uczyć się do perfekcji fragmentu Partity Bacha; 2. radość: osoba cieszy się tym, co robi, bawiąc się jak dziecko i szukając alternatywnych sposobów sprawiania, by aktywność była przyjemna. Ta kombinacja człowieczeństwa (bo życie jest za krótkie, żeby pić kiepskie wino - jak mawiał mój nauczyciel!) i determinacji była ważną inspiracją dla całej mojej pracy.  Łączę pracę artysty teatralnego i praktyka Feldenkraisa, ponieważ uważam, że potencjał tkwiący w połączeniu tych dwóch elementów jest potężny. Ważne jest, aby lubić swoje życie i możliwe jest nauczyć się lubić swoje życie. Praca Feldenkraisa pokazuje, że rozwój świadomości w spotkaniu ze światem, który nieustannie się zmienia i stawia przed nami nowe wyzwania, jest niekończącą się przygodą. Moja praca w teatrze, z aktorami, tancerzami i dla publiczności jest natchniona ideą, że 'zmiana' jest zawsze możliwa, że do nowej idei lub koncepcji powinno podchodzić się z ciekawością, a następnie ją zgłębić. Bertold Brecht powiedział: „Każdy może, nawet z ostatnim oddechem życia, dokonać zmiany". Nasz świat jest tak fascynujący, że nie sposób nie angażować się w niego i nie pozwolić mu, by nas informował i uczył."                                                  
Alan Caig Wilson